|
|||||||
|
|
|
|||||
|
|
|||||||
Modelcilerin kıymetli ve kıt zamanlarını harcayarak uçabilecek hale getirdikleri modellerini bir kaza sonucu kaybetmeleri kendilerine çok pahalıya malolmakta, yeni bir modelin temini ve tekrar uçuşa başlaması uzun zamanı gerektirmektedir. Bu da pek çok değerli modelcinin uzun süre modelcilikten uzaklaşmasına hatta bazılarının modelciliği bırakmasına yol açmaktadır.
Modellerin bir kaza sonucu hasara uğraması sebebleri genel olarak ikiye ayrılabilir. Birinci gurup pilotaj hatalarıdır. Bu hataları önlemenin, daha doğrusu mümkün olduğu kadar aza indirmenin en doğru yolu model uçak pilotlarının da disiplinli bir şekilde eğitilmesi ile alanda ve uçuş esnasında bir havacıya yakışacak şekilde konulmuş kurallara uygun davranmalarında bulunmaktadır. Bu maksatla model uçak pilotlarının kulüp sahalarında yaptıkları uçuşlarda tarafımızdan hazırlanan RADYO KONTROL MODEL UÇAK FAALİYETLERİ YÖNETMELİĞİ’ ne uymaları gerekmektedir.
İkinci gurup hatalar ise modeller ile bunlarla ilgili kumanda sistemlerinde olabilecek hatalardır. Bunlar da inşaat, montaj veya bakım esnasında ve uçuşa hazırlanırken yapılacak sıkı kontrollar sayesinde önlenebilirler. Aşağıda sıralanan bu önlemler radyo kontollü modeller için hazırlanmıştır. Diğer modelcilik kollarında çalışan modelciler de sadece radyo kumanda ile ilgili olan maddeleri çıkararak kendilleri için özel listeler yapabilirler.
Listedeki bütün kontroller yeni bir modelin ilk uçuşundan önce, eski bir modelin tamirat ve tadilatından sonra ve hatta kötü bir inişten sonra muhakkak yapılmalıdır. 1 - 19 nolu kontrolların uçuşa gitmeden önce atolyede yapılması çok uygun olur. 20 - 41 nolu kontrollar ise günün ilk uçuşundan hemen önce yapılmalıdır. 27, 28, 29, 32, 35, 36, 37, ve 39 - 41 nolu kontrollar ise her uçuştan önce mutlaka yapılmalıdır.
1. Kumanda yüzeyleri elle hareket ettirildiği zaman bariz bir boşluk
olmamalıdır. Boşluk vaya gevşeklik, kumanda yüzeylerinde uçuşta kırımlara
sebeb olabilen tehlikeli titreşim (flutter) meydana getirir.
2. Motor, karbüratör, susturucu
motor mesnedi, servo kolları, yekeler, iniş takımı, teker tespit halkalarına
ait bütün vidalar iyi sıkıştırılmış, yaylı rondela veya daha iyisi Loctite
222 - 242 gibi vida tesbit sıvısı ile emniyete alınmıştır.
3. Uçak planda görülen ağırlık merkezine göre boyuna ve enine, gerekirse buruna, kuyruğa ve hafif kanat ucuna kurşun ağırlık konarak dengelenmiştir (yakıt deposu boş olarak).
4. Verici ve alıcı açık vaziyette, trim kontrolları orta durumda aleron, yükseliş ve dönüş yüzeyleri tam ortada durmaktadır.
5. Kontrol yüzeyleri hareketleri plana uygun büyüklüktedirler.
6. Servolar, hareketlerinin sonunda kontrol sistemlerinin sınırlaması veya sıkışması sebebile aşırı yüklenmemektedirler.
7. Servolar lastik mesnetleri üzerlerinde darbe ve titreşimlerden korunacak ve emniyetli şekilde monte edilmiştir.
8. Alıcı ve bataryası darbe ve titreşimleri yutabilecek ve yerinden
oynamıyacak şekilde kauçuk sünger ile sarılmıştır.
9. Kablolar servo ve kumanda sistemlerine sürtüp takılmıyacak şekiIde
tespit edilmiştir.
10. Burun tekerlekli bir uçak yatay veya bir veya iki derece burnu havada, kanatlar yatay durumda, asla burnu yere bakar durumda olmayacaktır.
11. Yerde düz yürümesi için burun tekeri dikmesi birkaç derece geriye bükülmüştür, asIa ileriye değil.
12. Ana iniş takımı tekerlekleri yerde iyi kumanda edilebilmesi için (bilhassa kuyruk tekerlekli modellerde önemlidir) iki - üç derece içe bakmalıdır.
13. Burun veya kuyruk tekeri, dönüş dümeni ve trimi tam ortada dururken model düz bir çizgi üzerinde yürüyecek gibi ayarlanmıştır.
14. Bilhassa az tecrubeli pilot için tekerlek dönüş kumandası mümkün olduğu en büyük yarıçapla dönüş yapacak gibi ayarlanmıştır.
15. Tekerlekler serbestce dönmektedir (birer damla yağ damlatılabilir).
16. Yakıt deposu plastik sünger ile titreşimlerden korunmuştur. Sızıntı yapmamaktadır.
17. Doldurma, taşma ve emme boruları deliksiz, kesiksiz ve katlanmamıştır, emme borusu ucu tank içinde serbestce hareket etmektedir.
18. Motor için uygun pervane ezik ve çatlaksız, iyi dengelenmiş olup somunu veya spineri iyi bir şekilde sıkılmıştır. Pilastik bir pervane kullanılıyorsa keskin kenarları zımpara ile hafifce yuvarlatılmış ve uçları dönerken görülebilmesi için parlak bir renge boyanmıştır.
19. Kanatta gözle görülebilen bir çarpıklık yoktur. Varsa düzeltilmelidir. Çarpıklık aleron trimi ile düzeltilmemelidir.
20. Kanadın, kuyruğun yere çarptığı kötü bir inişten sonra kanadı ve kuyruğu yumuşak bir şekilde bükerek çatlak, kırık veya kopma olmadığı kontrol edilmelidir.
21. Bütün kontrol çubuk ve kablolarının uçları servo kollarına ve yekelere kilit tertibatları ile tesbit edilmiş durumdadır.
22. Kontrol yüzeyi menteşeleri her iki tarafa da sıkı şekilde bağlıdır.
23. Motor karbüratörü motor talimat kitabına uygun şekilde zengin bir karışım verecek gibi ayarlanmış ve motor açılması (rodaj) işlemi yapılmıştır.
24. Gaz kumanda sistemi, gaz tirimi ortada iken emniyetli rölantide, sonuna kadar kapandığı zaman da motoru durduracak gibi ayarlanmıştır.
25. Kanat en az on lastik halka ile gövdeye bağlanmıştır. Tespit vidası kullanılması halinde vidalar kanadı ezmiyecek kadar yumuşak ama sonuna kadar sıkılmıştır.
26. Kanat servolarının kabloları, kanat yerine oturduğu zaman kumandalara
takılmayacak, kanat ile gövde arasında sıkışmayacak ve gövde boşluğu
içinde serbest bir durumda kalıp titreşmiyecek şekilde gövde sünger
ve kanat arasında kalarak sürtünmeden korunmaktadır.
27. Verici açılmadan önce mevcut vericiler ile frekans kontrolu
yapılmıştır. Sahada mevcut ise frekans mandalı kutudan alınıp verici
antenine takılmıştır.
28. Yakıt deposu dolu, egsoz basınç borusu (taşma borusu) susturucuya takılı ve varsa doldurma borusu tıkacı yerine takılmıştır.
29. Tüm tirim düğmeleri, fonksiyon ve servo reverse şalterleri doğru durumdadırlar. Şayet servo hareketi kısıtlama şalteri varsa her iki pozisyonda da kısıtlamasız, aleron - dönüş dümeni mikseri varsa ve kalkışta kullanılması düşünülmüyorsa, mikser şalteri çalışmaz durumda ayarlanmıstır.
30. Verici ve alıcı bataryalarının şarjlı olduğu kontrol edilmiştir.
31. Radyo menzil kontrolu kullanma talimatına uygun şekilde yapılmıştır.
32. Verici anteni sonuna kadar uzatılmıştır.
33. Önce verici sonra alıcı şalterleri açılmıştır.
34. Bütün kontrol yüzeyleri ve gaz kumandası kumanda çubuklarının tüm hareketi boyunca doğru yönlerde ve birbirini etkilemeden (takılmadan) hareket etmektedirler.
35. Gaz kolu ve trim düğmesi motorun startı için uygun yerlerdedir. Motoru çalıştır.
36. Motor çalışmakta ve gaz kolunun tüm hareketi boyunca rölantiden tam gaza kadar untazam devir artırarak çalışmaktadır.
37. Motor tam gaz çalışırken modelin burnu havada düşey durumda 10 - 15 saniye tulduğunda motor tam devirde, aşırı fakirleşmeden muntazam çalışmaktadır.
33. Verici üzerindeki gösterge verici batarya şarjının iyi durumda olduğunu göstermektedir.
39. Tam gazda da kumarndalar titreşimsiz bir şekilde çalışmaktadır.
40. Verici üzenindeki bütün şalterler, trimler hala kalkış için öngörülen durumdadırlar.
41. Üçüncü rnertebe intermodulasyonunnun etkisini aza indirmek
maksadı ile verici varsa, diğer RC vericilerinden en az 7 m mesafede
bulunmaktadır.
Bütün bu kontrollar tamamsa tam gaz verip emniyetli bir kalkış ve uçuş
yapabilirsiniz.